Chapter 3

Menalcas: Dic mihi, Damoeta, cuium pecus, an Meliboei?

Damoetas: Non, verum Aegonis; nuper mihi tradidit Aegon.

Menalcas: Infelix o semper, ovis, pecus, ipse Neaeram dum fovet, ac ne me sibi praeferat illa veretur, hic alienus ovis custos bis mulget in hora, et sucus pecori et lac subducitur agnis.

Damoetas: Parcius ista viris tamen obicienda memento:

novimus et qui te, transversa tuentibus hircis, et quo—sed faciles Nymphae risere—sacello.

Menalcas: Tum, credo, cum me arbustum videre Miconis atque mala vitis incidere falce novellas.

Damoetas: Aut hic ad veteres fagos cum Daphnidis arcum fregisti et calamos quae tu, perverse Menalca, et cum vidisti puero donata, dolebas, et si non aliqua nocuisses, mortuus esses.

Menalcas: Quid domini faciant, audent cum talia fures!

non ego te vidi Damonis, pessime, caprum excipere insidiis, multum latrante Lycisca?

et cum clamarem: “Quo nunc se proripit ille?

Tityre, coge pecus,” tu post carecta latebas.

Damoetas: An mihi cantando victus non redderet ille quem mea carminibus meruisset fistula caprum?

Si nescis, meus ille caper fuit; et mihi Damon ipse fatebatur, sed reddere posse negabat.

Menalcas: Cantando tu illum, aut umquam tibi fistula cera iuncta fuit? Non tu in triviis, indocte, solebas stridenti miserum stipula disperdere carmen?

Damoetas: Vis ergo inter nos quid possit uterque vicissim experiamur? Ego hanc vitulam—ne forte recuses, bis venit ad mulctram, binos alit ubere fetus— depono: tu dic, mecum quo pignore certes.

Menalcas: De grege non ausim quicquam deponere tecum.

Est mihi namque domi pater, est iniusta noverca;

bisque die numerant ambo pecus, alter et haedos.

Verum, id quod multo tute ipse fatebere maius, insanire libet quoniam tibi, pocula ponam fagina, caelatum divini opus Alcimedontis;

lenta quibus torno facili superaddita vitis diffusos hedera vestit pallente corymbos:

in medio duo signa, Conon, et—quis fuit alter, descripsit radio totum qui gentibus orbem, tempora quae messor, quae curvus arator haberet?

Necdum illis labra admovi, sed condita servo.

Damoetas: Et nobis idem Alcimedon duo pocula fecit, et molli circum est ansas amplexus acantho,

Orpheaque in medio posuit silvasque sequentis.

Necdum illis labra admovi, sed condita servo:

si ad vitulam spectas, nihil est quod pocula laudes.

Menalcas: Nunquam hodie effugies; veniam, quocumque vocari audiat haec tantum—vel qui venit ecce Palaemon efficiam posthac ne quemquam voce lacessas.

Damoetas: Quin age, si quid habes, in me mora non erit ulla, nec quemquam fugio: tantum, vicine Palaemon, sensibus haec imis, res est non parva, reponas.

Palaemon: Dicite, quandoquidem in molli consedimus herba:

et nunc omnis ager, nunc omnis parturit arbos, nunc frondent silvae, nunc formosissimus annus.

Incipe, Darmoeta; tu deinde sequere Menalca:

alternis dicetis; amant alterna Camenae.

Damoetas: Ab Iove principium, Musae; Iovis omnia plena:

ille colit terras, illi mea carmina curae.

Menalcas: Et me Phoebus amat; Phoebo sua semper apud me munera sunt, lauri et suave rubens hyacinthus.

Damoetas: Malo me Galatea petit, lasciva puella, et fugit ad salices, et se cupit ante videri.

Menalcas: At mihi sese offert ultro, meus ignis, Amyntas, notior ut iam sit canibus non Delia nostris.

Damoetas: Parta meae Veneri sunt munera: namque notavi ipse locum, aëriae quo congessere palumbes.

Menalcas: Quod potui, puero silvestri ex arbore lecta aurea mala decem misi; cras altera mittam.

Damoetas: O quotiens et quae nobis Galatea locuta est!

partem aliquam, venti, divom referatis ad auris!

Menalcas: Quid prodest, quod me ipse animo non spernis, Amynta.

si, dum tu sectaris apros, ego retia servo?

Damoetas: Phyllida mitte mihi: meus est natalis, Iolla;

cum faciam vitula pro frugibus, ipse venito.

Menalcas: Phyllida amo ante alias; nam me discedere flevit, et longum “formose, vale, vale,” inquit, “Iolla.”

Damoetas: Triste lupus stabulis, maturis frugibus imbres.

arboribus venti, nobis Amaryllidis irae.

Menalcas: Dulce satis umor, depulsis arbutus haedis, lenta salix feto pecori, mihi solus Amyntas.

Damoetas: Pollio amat nostram, quamvis est rustica, Musam:

Pierides vitulam lectori pascite vestro.

Menalcas: Pollio et ipse facit nova carmina: pascite taurum, iam cornu petat et pedibus qui spargat arenam.

Damoetas: Qui te, Pollio, amat, veniat quo te quoque gaudet:

mella fluant illi, ferat et rubus asper amomum.

Menalcas: Qui Bavium non odit, amet tua carmina, Maevi, atque idem iungat vulpes et mulgeat hircos.

Damoetas: Qui legitis flores et humi nascentia fraga, frigidus, O pueri, fugite hinc, latet anguis in herba.

Menalcas: Parcite, oves, nimium procedere; non bene ripae creditur; ipse aries etiam nunc vellera siccat.

Damoetas: Tityre, pascentes a flumine reice capellas:

ipse ubi tempus erit, omnis in fonte lavabo.

Menalcas: Cogite ovis, pueri; si lac praeceperit aestus, ut nuper, frustra pressabimus ubera palmis.

Damoetas: Heu, heu, quam pingui macer est mihi taurus in ervo!

Idem amor exitium est pecori pecorisque magistro.

Menalcas: His certe neque amor causa est; vix ossibus haerent.

nescio quis teneros oculus mihi fascinat agnos.

Damoetas: Dic, quibus in terris—et eris mihi magnus Apollo— tris pateat caeli spatium non amplius ulnas.

Menalcas: Dic, quibus in terris inscripti nomina regum nascantur flores, et Phyllida solus habeto.

Palaemon: Non nostrum inter vos tantas componere lites.

Et vitula tu dignus, et hic, et quisquis amores aut metuet dulces, aut experietur amaros.

Claudite iam rivos, pueri, sat prata biberunt.